endometrioza

Endometrioza

Endometrioza jest łagodnym schorzeniem ginekologicznym. Jest dość powszechną chorobą u kobiet w wieku rozrodczym. Często kojarzona jest z dolegliwościami bólowymi i zaburzeniami płodności. Może przebiegać bezobjawowo, co utrudnia diagnostykę i leczenie następstw. Występowanie niecharakterystycznych objawów bardzo często wydłuża proces diagnostyczny i opóźnia rozpoczęcie właściwego leczenia. Zachorowanie na endometriozę koreluje ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia chorób autoimmunologicznych i nowotworowych, w tym raków jajnika (jasnokomórkowego i endometrioidalnego).

Definicja

Endometrioza, inaczej gruczolistość zewnętrzna, charakteryzuje się występowaniem ognisk błony śluzowej macicy (endometrium) poza jej jamą. Wśród najczęściej wymienianych lokalizacji występują zatoka Douglasa (uchyłek otrzewnej za macicą od strony odbytnicy), jajniki, więzadła krzyżowo-maciczne, przegroda odbytniczo-pochwowa i jajowody. Rzadkie umiejscowienia obejmują niekiedy bardzo odległe narządy poza miednicą mniejszą jak np. jelita, płuca, blizna po cięciu cesarskim, a nawet mózg.

Wśród nietypowych lokalizacji ognisk endometrialnych dominują zmiany w przewodzie pokarmowy. Zajęcie jelit występuje u ok. 12% kobiet cierpiących na endometriozę. Najczęściej zmiany w przewodzie pokarmowym są zlokalizowane w odbytnicy i esicy (ok. 70%), w przegrodzie odbytniczo-pochwowej (ok. 15%), jelicie cienkim (7%), kątnicy (4%) i w wyrostku robaczkowym 3%. Klasycznym i najczęstszym umiejscowieniem jest przednia ściana odbytnicy w rejonie zagłębienia odbytniczo-macicznego. Sporadyczne przypadki dotyczą umiejscowienia pozajelitowego, tzn. w trzustce lub wątrobie. Nacieki endometrialne umiejscowione są one zwykle na zewnątrz jelita i obejmują surowicówkę, mięśniówkę i błonę podśluzową.

Ogniska endometriozy przyjmują postać białych, czerwonych, niebieskich, brązowawych lub czarnych guzków. Ich ciemne zabarwienie spowodowane jest krwawieniem i odkładaniem się złogów hemosyderyny, która jest białkiem magazynującym żelazo, a powstającym z erytrocytów w procesie ich rozpadu. Wygląd ognisk endometrialnych zależy też od czasu trwania choroby. Im dłużej trwa choroba, tym ogniska są większe, rozrastają się i naciekają w głąb otrzewnej. Zazwyczaj im zmiany są większe, tym objawy choroby są bardziej nasilone, choć zdarzają się przypadki, gdy wielkość ognisk nie koreluje z nasileniem objawów i stopniem niepłodności.

Istnieje kilka klasyfikacji endometriozy obejmujących różne aspekty tej choroby. Historycznie jako pierwsza (już w 1921 r.) powstała klasyfikacja Sampsona. Kolejne były jej modyfikacjami lub wprowadzały nowe elementy. Jako pierwsza obejmująca wiele aspektów choroby i najpopularniejsza to klasyfikacja Amerykańskiego Towarzystwa Płodności (American Fertility Society, AFS) – z czasem zmieniono nazwę tej klasyfikacji na klasyfikację Amerykańskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu (American Society of Reproductive Medicine, ASRM). Jest ona powszechnie stosowana i obowiązuje od 1996 r. Jej wadą jest brak określania lokalizacji ognisk endometriozy i brak korelacji ze stopniem niepłodności. W ocenie choroby bierze się pod uwagę głębokość i rozległość ognisk endometriozy, występowanie i rodzaj zrostów oraz określa zajęcie otrzewnej, jajnika i jajowodów. Poszczególne parametry otrzymują swoją punktację, a zsumowane punkty określają stopień zaawansowania endometriozy.

Klasyfikacja ASRM

Stopień zaawansowania endometriozyNazwaPunktacja
IMinimalny1-5 punktów
IIŁagodny6-15 punktów
IIIUmiarkowany16-40 punktów
IVCiężkiPowyżej 40 punktów

Aby uzupełnić braki klasyfikacji ASRM stworzono klasyfikację Enzian. Choć jest ona przydatna, nie jest popularna. W praktyce jest trudniejsza do wykorzystania, ale bierze pod uwagę zarówno wielkość zmian jak i ich umiejscowienie. Dodatkowo stopień endometriozy może być opisany symbolem F i literą, co oznacza różne rodzaje endometriozy pozaotrzewnowej.

Klasyfikacja Enzian

StopieńStopień 1Stopień 2Stopień 3
Zmiany < 1 cmZmiany 1-3 cmZmiany > 3 cm
LokalizacjaABC
przegroda odbytniczo-pochwowa, pochwawięzadła krzyżowo-maciczneściana miednicy jelita

W praktyce stosowana jest jeszcze jedna klasyfikacja – histologiczna wg Brosensa. Wyróżnia się tutaj następujące typy:

  1. śluzówkowy występujący w torbielach endometrialnych,
  2. otrzewnowy charakteryzujący się dużą różnorodnością morfologiczną,
  3. gruczołowaty dominujący w zmianach głęboko naciekających z obecnością tkanki włóknisto-mięśniowej.

Występowanie

Endometrioza jest chorobą, która dotyczy kobiet. Występuje w wieku rozrodczym, czyli między 15. a 45. rż, choć opisywane są również przypadki choroby u dziewcząt jeszcze przed pierwszym krwawieniem miesiączkowym i u kobiet w okresie manopauzy. Ustalenie częstości występowania jest trudne ze względu na częste przypadki bezobjawowe. Szacuje się, że endometrioza występuje z częstością 0,5–5% u kobiet płodnych i 25–40% u kobiet niepłodnych. Natomiast chorobę tę stwierdza się u 35-50% kobiet z zespołem bólowym miednicy i/lub z niepłodnością. Około 2-10% kobiet bez objawów choruje na endometriozę.

Pages: 1 All
anus225
Mam stwierdzoną endometriozę. Zaczęło się 8 miesięcy po odstawieniu anykoncepcji. Chciałam zajść w drugą ciążę . Pierwszy synek urodził się przez CC.Nie miałam żadnych objawów. Zaczęło się od bólu miesiączkowego co miesiąc bardziej nieznośnego i kłopotów z nerką. Naciek endometrialny objął moczowów i w zależności od fazy cyklu zwęża jego światło i blokuje odpływ z nerki. Jest mi ciężko. mam dopiero 33 lata. Nie wiem co mnie czeka. Ale jest to okropna choroba. Szczęcie w nieszczęściu że diagnoza była bardzo szybka i trafna. Na razie lecze się hormonalnie. Jestem też po zabiegu URS. To straszne schorzenie.
2 miesięcy temu
Odpowiedz
Musisz mieć włączone javascript, aby wyświetlać komentarze.
Pages: 1 All
Musisz mieć włączone javascript, aby wyświetlać komentarze.